Wat is staking crypto en hoe werkt het?

Wat is crypto staking?
Crypto staking is een manier om rendement te verdienen op je crypto doordat je jouw crypto beschikbaar stelt om het netwerk te helpen beveiligen. Met staking verdien je passief inkomen door het netwerk van een crypto, zoals Ethereum, Solana en Polygon, te helpen met het valideren van transacties, het toevoegen van nieuwe blokken aan de blockchain en het beveiligen van het netwerk. Voor dit werk word je beloond met nieuwe tokens. Je hoeft hiervoor weinig te doen en alleen aan te geven dat je jouw crypto wilt staken.
Je kunt het zien als een soort spaarrekening. Doorgaans bewaar je geld op een spaarrekening om rente te ontvangen. Dit is vaak een laag percentage op jouw spaargeld, dat je vaak maandelijks of jaarlijks krijgt uitgekeerd. Ook dit kun je zien als een beloning voor het aanhouden van jouw geld bij een specifieke bank. In feite leent de bank jouw geld uit aan anderen, zoals voor het financieren van een hypotheek, maar ook gebruiken ze je geld om te beleggen en zo extra inkomsten te genereren. Je kunt het rentepercentage zien als een bedankje dat ze jouw geld mogen gebruiken.
Crypto staking lijkt hier dus op, al wordt je crypto met staking niet gebruikt om uit te lenen aan anderen, maar om het netwerk te runnen. Het grote voordeel van staking ten opzichte van geld sparen bij een bank is dat de staking rewards vaak een stuk hoger zijn dan de spaarrente bij banken. Hier moet wel bij vermeld worden dat de koersen van cryptocurrencies erg volatiel kunnen zijn. Dit betekent dat je bij stijgende koersen extra inkomsten genereert, omdat je tokens simpelgezegd meer waard worden. Daartegenover staat dat bij dalende koersen de waarde van je cryptocurrencies snel kan dalen.
Korte samenvatting
- Staking is een manier om passief inkomen te verdienen door crypto in te zetten om transacties te valideren en daarvoor beloningen te ontvangen.
- Er zijn meerdere vormen van staking, zoals het opzetten van een eigen validator-node, stakingpools, gecentraliseerde platforms (zoals Finst) en liquid staking.
- Aan staking zijn risico’s verbonden, zoals koersvolatiliteit, lock-upperiodes, slashing en smart contract-risico’s bij liquid staking.
- Staking verschilt van lending: lending brengt doorgaans meer risico met zich mee, omdat je crypto uitleent aan derden. Staking gebeurt via het netwerk zelf en is meestal veiliger.
Hoe werkt Crypto staking?
Crypto staking werkt door middel van het consensus mechanisme Proof of Stake (PoS), of een variant ervan. PoS is een proces waarbij willekeurig validators worden geselecteerd die de transacties mogen valideren en mogen verwerken in een blok. Slaagt een validator hierin, dan ontvangt de validator een beloning uitbetaald in crypto. Iedereen kan deelnemen en fungeren als validator. Dit maakt het netwerk decentraal.
Hoe word je dan een validator? Met PoS kun je een validator worden door je crypto te staken. Dit doe je door aan te geven dat je jouw tokens wilt staken, wat niets anders is dan het vastzetten van je tokens voor een bepaalde periode. Dit noemen we de lock-upperiode. Tijdens de lock-upperiode kun je jouw tokens niet verhandelen of verplaatsen. Hoelang de lock-upperiode is, hangt af van de stakingmethode. Zo is het vaak mogelijk om je tokens voor een jaar, een maand of een week vast te zetten. Daarnaast zijn er ook stakingmethodes waarbij je geen lock-upperiodes hebt, wat betekent dat je jouw tokens ieder moment kunt verkopen of versturen. Hoe langer je jouw tokens vastzet, hoe hoger de staking rewards. Ook betekent een hoog inzetbedrag vaker meer staking rewards. In beide gevallen geldt dat het netwerk je eerder selecteert om transacties te valideren, omdat je meer te verliezen hebt en daardoor beter je best gaat doen om de transacties goed te valideren. Corrupte validators worden namelijk bestraft door alle of een deel van je tokens af te pakken.
Staking vs mining
Crypto staking is een van de methodes om transacties op een decentrale manier te valideren. Een andere methode (die bij velen ook meer bekend is) is mining. Beide methoden valideren transacties op een andere manier. Blockchains die het consensus algoritme Proof of Work gebruiken, valideren transacties door middel van mining. Het bekendste voorbeeld is Bitcoin: een energie-intensief proces, waarbij computers dag in dag uit complexe formules proberen op te lossen. Wie als eerste de juiste oplossing vindt, mag de transacties valideren en het blok bevestigen. Dit vraagt om veel dure hardware met veel capaciteit.
Bij staking werkt dit net iets anders. Ten eerste hoeven computers niet de hele dag aan te staan om transacties te valideren, wat veel energie bespaart. In plaats daarvan gebruikt de blockchain de tokens die zijn ingezet (gestaked) door de validators. Daarnaast wordt er bij staking één of een groep validators geselecteerd die de transacties mogen valideren. Dit is veel efficiënter, aangezien niet iedere validator bezig is met hetzelfde.
Manieren om crypto te staken
1. Direct staken als validator door het opzetten van je eigen node
Het draaien van een eigen node is de meest technische vorm. Je start zelf een node op (een volledig autonome validator) en neemt actief deel aan het blockchainnetwerk. Hiermee kun je de hoogste stakinginkomsten verdienen. Het grote nadeel van het opzetten van een eigen node is dat het vaak om technische kennis vraagt en dat je vaak een hoog bedrag aan crypto moet inzetten als onderpand. Bij Ethereum is dit bijvoorbeeld 32 ETH. Daarnaast moet je ervoor zorgen dat je server altijd draait, en wanneer je niet goed functioneert, is het jouw node die bestraft wordt als gevolg van slashing.
2. Staken via een staking pool
Een populaire vorm van staking is via staking pools. Bij staking pools kun je jouw tokens locken en deelnemen aan het netwerk door te staken bij een andere node. Dit vereist weinig technische kennis en vaak geen minimum inzetbedrag. Het nadeel is dat je slechts een klein deel van de totale inkomsten krijgt en minder controle hebt over de hele staking pool.
Hoe kun je deelnemen? Je dient hiervoor een crypto wallet te hebben, zoals Metamask, Keplr of een Ledger. Deze aanbieders bieden vaak diensten aan waarmee je redelijk eenvoudig kunt deelnemen aan een staking pool.
Tip: Doe goed onderzoek naar de betrouwbaarheid van de stakingpool, door te zoeken naar de (online) reputatie, grootte en decentralisatie van de node (zijn er veel deelnemers?), en de hoogte van de staking rewards (zijn de staking rewards realistisch en niet 'too good to be true'?).
3. Staken via gecentraliseerde platforms
Crypto handelsplatforms bieden vaak ook staking aan, zo ook Finst. Het voordeel van het staken van crypto via een platform als Finst is dat het super eenvoudig is en je geen moeite kost. Zet staking eenvoudig aan via instellingen en begin met verdienen van passief inkomen. Daarnaast is het voordeel van staken op een gecentraliseerde platform dat je eenvoudig rente kunt verdienen op meerdere cryptocurrency tegelijk. Een nadeel is dat je vaak hogere rendementen kunt verdienen op gedecentraliseerde platforms.
4. Liquid staking
Een relatief nieuwe vorm van staking is liquid staking. Dit is een vorm van staking waarbij je jouw tokens vastzet en rendement verdient, maar daarnaast een liquid token voor terugkrijgt. Dit is een vervangende token die je gewoon kunt gebruiken en verhandelen tijdens het staken. Dit zorgt ervoor dat je crypto nog steeds liquide is tijdens lock-upperiodes.
Je kunt deelnemen aan liquid staking door je crypto te staken in liquid staking-protocollen. Dit zijn DeFi-projecten. Een voorbeeld hiervan is Lido. Dit is een liquid staking-protocol gebouwd op Ethereum, waar je ETH kan staken en er vervolgens stETH (Staked Ether) voor terugkrijgt. Je krijgt ongeveer net zoveel tokens terug en de waarde van stETH is hetzelfde als ETH.
Bijvoorbeeld: Stake je 0,1 ETH bij een liquid staking-protocol zoals Lido of Rocket Pool, dan krijg je hiervoor ongeveer 0,1 stETH (Lido) of 0,1 rETH (Rocket Pool) terug.
Het voordeel van liquid tokens is dat je ze kunt gebruiken voor andere DeFi-oplossingen, zoals lending en yield farming. Op deze manier kun je meer uit je crypto halen en extra inkomsten verdienen.
Wat gebeurt er als je jouw liquid tokens verhandelt? Wanneer je jouw liquid tokens verkoopt voor bijvoorbeeld USDC, dan krijgt de persoon die jouw tokens koopt het recht over je gestakede tokens. Op deze manier wordt misbruik met liquid tokens voorkomen. Je liquid token is een soort van bewijs van eigendom.
Liquid staking is in het algemeen complex. Het is daarom geschikt voor ervaren handelaren in de DeFi-sector.
APY vs APR
Bij crypto staking worden beloningen vaak aangegeven met APY en APR. Bijvoorbeeld: Voor het staken van Cardano krijg je 2,4% APY of voor het staken van Ethereum krijg je 1,5% APR. Dit is afhankelijk van het platform. Dit lijken misschien lastige termen, maar het verschil is eigenlijk heel eenvoudig.
APR is de afkorting van Annual Percentage Rate, oftewel het jaarlijkse rentepercentage. Dit is de verwachte rente per jaar.
Stel: je staket 1 ETH met een APR van 2,5%. Dan betekent dit dat je na 1 jaar 0,025 ETH krijgt uitgekeerd. Dat betekent dat je na een jaar 1,025 ETH hebt. Deze beloningen worden niet automatisch opnieuw ingezet, waardoor het compounding effect niet actief is.
Bij APY is dit wel het geval. APY is de Annual Percentage Yield, wat betekent dat je beloningen automatisch worden geïnvesteerd, waardoor je ook op je beloningen stakinginkomsten verdient. Rente op rente dus!
Hoe vaker je uitbetaald wordt, hoe sneller je nieuwe inkomsten verdient bovenop jouw beloningen. Afhankelijk van het platform word je dagelijks, wekelijks of maandelijks uitbetaald.
Stel: je staket 1 ETH met een APY van 2,5%. Dat betekent dat je na een jaar iets meer dan 0,025 ETH aan beloningen ontvangt, namelijk ongeveer 0,0253 ETH. Je eindigt dus met ongeveer 1,0253 ETH na een jaar. Dit getal is dus iets hoger dan bij APR, omdat je tokens direct worden geherinvesteerd.
Wat zijn de voordelen van staking?
Crypto staking zorgt voor veel voordelen, voor zowel de beleggers als voor het blockchain netwerk, namelijk:
- Beleggers kunnen eenvoudig extra inkomsten verdienen met hun crypto, zonder dat er veel technische kennis voor nodig is.
- In tegenstelling tot mining heb je voor crypto staking geen dure apparatuur nodig. Een werkende telefoon met internetverbinding is voldoende.
- Blockchains worden beveiligd dankzij staking. Daarnaast helpt staking bij het valideren van transacties en draagt crypto staking bij aan decentralisatie.
Wat zijn de risico's van crypto staken?
Natuurlijk zijn er ook risico's verbonden aan crypto staking. Hieronder de belangrijkste risico's samengevat:
- De lock-upperiodes zorgen er tijdelijk voor dat je niks met je crypto kunt doen. In combinatie met de volatiele markt betekent dit ook dat je jouw tokens niet kunt verkopen, wat kan zorgen voor grote verliezen.
- Kwaadaardige validators kunnen ervoor zorgen dat je een deel van je ingezette tokens verliest als gevolg van slashing. Zorg er dus altijd voor dat je een betrouwbare staking pool kiest!
- Bij liquid staking bestaat altijd het risico dat er fouten zitten in de smart contracts. Liquid staking-protocollen zijn namelijk opgebouwd in een smart contract. Mochten hackers of exploits fouten vinden in de code, dan kan dit leiden tot verlies van je tokens.
Staking crypto bij Finst
Finst biedt zeer competitieve en flexibele staking op je crypto. Je kunt bij Finst eenvoudig, veilig en zonder gedoe je crypto staken.
Met staking bij Finst profiteer je van:
- Wekelijkse uitbetalingen van je beloningen, waardoor je rente op rente verdient.
- Er is geen minimumbedrag voor staking.
- Bij Finst zijn er geen lock-upperiodes, waardoor je op ieder moment je crypto kunt verkopen of versturen.
- Je zet staking aan met slechts één klik in de Finst-app.

Verschil tussen staking en lending
Staking en lending worden vaak door elkaar gehaald. Beiden zijn manieren om passief inkomen te verdienen met je crypto, maar dan op een andere manier.
Waar je bij staking tokens inzet om het netwerk te helpen beveiligen en om transacties te valideren, leen je bij lending je crypto uit aan anderen in ruil voor rente. Je bent dus in feite een bank. Dit uitlenen van crypto doe je via smart contracts of via een gecentraliseerd platform. Je spreekt een rentepercentage af waarvoor je het uitleent, dat iemand anders accepteert.
Lending doe je vaak via een tussenpartij, zoals een gecentraliseerd platform, en je hebt altijd te maken met een partij die je moet terugbetalen. Dit is meteen het grote verschil met staking. On-chain staking gebeurt via de blockchain zelf, of je het nou zelf regelt of via een gecentraliseerde partij. Uitbetalingen worden automatisch gedaan door het netwerk en zijn daardoor in de basis betrouwbaar. Lending vormt een groter risico, omdat partijen moeten terugbetalen en zij de macht hebben om alles met je uitgeleende crypto te doen. Je bent dus meer afhankelijk van hun keuzes en inkomsten. Daartegenover staan wel vaak hogere rendementen.
Bij staking zijn er weinig tot geen grote schandalen bekend. Bij lending ligt dat anders. Hier zijn meerdere grote schandalen bekend, waar ook in Europa veel beleggers zwaar door zijn getroffen. Bekende voorbeelden zijn:
- Celsius Network
- BlockFi
- FTX – Alameda Research
Alle drie de partijen maakten misbruik van klanttegoeden of namen irrationele, slechte investeringsbeslissingen. Miljarden aan klanttegoeden gingen verloren, wat leidde tot grote imagoschade.
Conclusie
Crypto staking is een laagdrempelige manier om passief inkomen te verdienen met je crypto, zonder de hoge kosten en complexiteit van mining. Of je nu kiest voor direct staken, een staking pool, een platform zoals Finst of liquid staking: er zijn mogelijkheden voor zowel beginnende als ervaren beleggers. Belangrijk is wel om je bewust te zijn van de risico’s, zoals koersschommelingen, lock-ups en technische kwetsbaarheden. Vergeleken met lending is staking doorgaans veiliger, omdat beloningen automatisch via het netwerk worden uitgekeerd, zonder tussenkomst van een derde partij. Door goed geïnformeerd te blijven en betrouwbare platforms te kiezen, kun je op een verantwoorde manier het maximale uit je crypto halen.