Wat zijn maker- en taker fees en hoe beïnvloeden ze je transactiekosten?

Wat zijn maker- en taker fees?

Maker- en taker fees zijn handelskosten op een crypto exchange met een orderboek, waarbij het tarief afhangt van hoe jouw order wordt uitgevoerd. Voeg je een nieuwe koop- of verkooporder toe aan het orderboek, dan ben je een maker. Koop of verkoop je direct via een order die er al staat, dan ben je een taker.

Een orderboek kun je zien als een overzicht met openstaande orders. Aan de ene kant staan mensen die crypto willen kopen, aan de andere kant mensen die willen verkopen. Die openstaande orders zorgen voor liquiditeit: er is dan aanbod en vraag waar andere handelaren direct op kunnen handelen.

Belangrijk om te weten: niet het gekozen ordertype, maar de daadwerkelijke uitvoering bepaalt of je maker of taker bent. Een limietorder is dus niet automatisch een makerorder. Als jouw limietprijs meteen aansluit op een bestaande order, wordt je order direct uitgevoerd en betaal je taker fees.

Het kan zelfs allebei gebeuren binnen één order. Een deel kan direct worden uitgevoerd als taker, terwijl het restant in het orderboek blijft staan. Wordt dat restant later uitgevoerd, dan geldt daarvoor de maker fee.

Wat is een maker?

Een maker plaatst een order die niet meteen wordt uitgevoerd en dus zichtbaar blijft in het orderboek. Daarmee voeg je liquiditeit toe. Je maakt als het ware een nieuw aanbod waar iemand anders later op kan ingaan.

Stel dat de actuele prijs van een token €100 is en jij een kooplimiet plaatst op €98. Zolang niemand direct voor €98 wil verkopen, blijft jouw order openstaan. Je bent dan maker. Stel dat de beurs een maker fee van 0,20% rekent en jouw order later voor in totaal €1.000 wordt uitgevoerd, dan betaal je €2 aan maker fees.

Veel crypto exchanges rekenen makers een lager tarief. Dat is logisch: openstaande orders maken het orderboek voller en geven andere handelaren meer keuze.

Let wel op: een lagere maker fee is geen garantie dat je order ook wordt uitgevoerd. De prijs kan jouw limiet nooit bereiken, of er is op dat prijsniveau niet genoeg volume voor je hele order.

Wat is een taker?

Een taker voert direct een order uit die al in het orderboek staat en haalt daar dus liquiditeit uit. Je accepteert de best beschikbare prijs op dat moment, omdat je niet wilt wachten.

Een marktorder is meestal een takerorder. Zo'n order is bedoeld om meteen te kopen of verkopen tegen de beschikbare prijzen. Ook een limietorder kan taker zijn. Dat gebeurt bijvoorbeeld wanneer je een kooplimiet zo hoog zet dat die direct matcht met een bestaande verkooporder. Stel dat een beurs een taker fee van 0,35% rekent en je direct voor €1.000 aan crypto koopt, dan betaal je €3,50 aan taker fees.

Snelheid is het grote voordeel van een takerorder. De keerzijde is dat taker fees op veel orderboekbeurzen hoger zijn dan maker fees. Bij weinig orders in het orderboek kan een marktorder bovendien over meerdere prijsniveaus worden uitgevoerd. Dat heet slippage en staat los van de taker fee.

Korte samenvatting

• Maker- en taker fees zijn handelskosten die afhangen van de manier waarop een order wordt uitgevoerd.
• Een maker voegt een openstaande koop- of verkooporder toe aan het orderboek.
• Een taker voert direct een bestaande order uit en neemt liquiditeit weg.
• Een limietorder kan maker of taker zijn, afhankelijk van of hij meteen matcht.
• Eén order kan deels taker en deels maker zijn wanneer deze in delen wordt uitgevoerd.

Hoe werken maker- en taker fees op een cryptobeurs?

Op een crypto exchange met een orderboek worden kooporders, ook wel bids, en verkooporders, ook wel asks, verzameld per prijsniveau. Orders die blijven staan voegen liquiditeit toe. Orders die daar meteen tegen handelen, nemen liquiditeit weg.

De beurs kijkt bij elke uitvoering, ook wel een fill genoemd, wat er precies gebeurt. Blijft jouw order in het orderboek staan? Dan hoort daar meestal het makertarief bij. Matcht hij direct met een bestaande order? Dan geldt meestal het takertarief.

Voorbeeld: Je plaatst een order van €1.000. Daarvan wordt €400 direct uitgevoerd tegen een taker fee van 0,35%. Over dat deel betaal je €1,40 aan handelskosten. De overige €600 blijft in het orderboek staan en wordt later uitgevoerd tegen een maker fee van 0,20%. Daarover betaal je €1,20. In totaal betaal je in dit voorbeeld dus €2,60 aan maker- en taker fees.

Marktorders zijn meestal taker, omdat ze meteen worden uitgevoerd. Bij limietorders ligt dat anders. Een limietorder geeft je een maximale koopprijs of minimale verkoopprijs, maar kan direct uitvoerbaar zijn als je limietprijs een bestaande order raakt.

Sommige beurzen hebben een post-only- of maker-only-optie. Daarmee voorkom je dat je limietorder onverwacht taker wordt. Zou de order direct kunnen matchen, dan wordt hij geannuleerd in plaats van uitgevoerd. Blijft hij wel in het orderboek staan, dan handelt hij als maker. Of deze optie beschikbaar is, verschilt per beurs, markt en ordertype.

Hoe worden maker- en taker fees berekend?

Maker- en taker fees bereken je over de handelswaarde van het deel van je order dat is uitgevoerd. Simpel gezegd: je vermenigvuldigt het transactiebedrag met het geldende percentage.

Stel dat een crypto exchange een maker fee van 0,20% en een taker fee van 0,35% rekent. Voor een makerorder met een handelswaarde van €1.000 betaal je dan €2 aan handelskosten. Wordt dezelfde €1.000 als taker uitgevoerd, dan betaal je €3,50.

De berekening ziet er zo uit:

handelswaarde × feepercentage = handelskosten

Bij een gedeeltelijke uitvoering bereken je ieder deel apart. Wordt bijvoorbeeld €400 direct uitgevoerd tegen een taker fee van 0,35% en €600 later als maker tegen 0,20%, dan betaal je over het eerste deel €1,40 en over het tweede deel €1,20. Eén order kan daardoor uiteindelijk uit verschillende feepercentages bestaan.

Het percentage kan ook afhangen van je tariefniveau. Sommige beurzen werken met volumetiers: hoe meer je in een bepaalde periode handelt, hoe lager je fee mogelijk wordt. Een beurs kan zo'n niveau bijvoorbeeld baseren op je handelsvolume van de afgelopen 30 dagen en regelmatig opnieuw berekenen.

Kijk niet alleen naar de fee. Je totale kosten kunnen ook bestaan uit spread, slippage, stortings- of opnamekosten en eventuele netwerkkosten. Een lage commissie betekent dus niet automatisch dat je uiteindelijk de beste uitvoeringsprijs krijgt.

Waarom verschillen maker- en taker fees per beurs?

Maker- en taker fees verschillen omdat iedere crypto exchange een eigen prijsmodel kiest. Tarieven kunnen verschillen per product, handelspaar, ordertype en klantsegment.

Veel beurzen gebruiken volumetiers om actieve handelaren lagere tarieven te geven. Hoe dat precies wordt berekend, verschilt per platform. De ene beurs kijkt vooral naar recent spotvolume, terwijl een andere ook futuresvolume of assets on platform meeneemt.

Sommige beurzen geven op geselecteerde markten extra voordeel aan makers. Zo proberen ze meer passieve liquiditeit in het orderboek te krijgen. Een voller orderboek kan de spread, het verschil tussen de beste koop- en verkoopprijs, kleiner maken.

Een maker fee is trouwens niet altijd lager. Voor bepaalde stablecoin-, pegged-token- of FX-paren kunnen maker- en takertarieven gelijk zijn. Controleer daarom altijd de tarieven voor precies het product en handelspaar dat je wilt gebruiken.

Hoe kun je besparen op maker- en taker fees?

Je kunt soms besparen, maar kijk altijd naar de totale uitvoering van je order. Alleen jagen op de laagste fee is niet altijd slim als je daardoor een minder goede prijs krijgt of je order helemaal niet wordt uitgevoerd.

1. Vergelijk het juiste tarief

Bekijk vooraf het fee schedule voor het gekozen handelspaar en product. Tarieven, volumetiers en uitzonderingen kunnen per markt verschillen.

2. Gebruik een limietorder als snelheid niet nodig is

Plaats een limietorder die niet direct matcht als je als maker wilt handelen. Je bepaalt dan zelf je prijs, maar je hebt geen garantie dat de order wordt uitgevoerd.

3. Gebruik post-only als die optie er is

Met post-only voorkom je dat een limietorder meteen als taker wordt uitgevoerd. De order wordt dan geplaatst in het orderboek of geannuleerd als directe uitvoering anders onvermijdelijk is.

4. Wees voorzichtig met volumetiers

Hogere volumes kunnen lagere fees opleveren, maar handel niet extra alleen om een korting te halen. Die extra transacties moeten ook zonder die korting logisch zijn.

5. Vergelijk de volledige kosten

Kijk naast maker- of taker fees ook naar de prijs die je werkelijk krijgt, de spread en mogelijke slippage. Vooral bij een snelle marktorder kan dat verschil groter zijn dan de fee zelf.

Betaal je bij Finst een maker- of taker fee?

Bij Finst betaal je geen aparte maker- of taker fee. Voor klanten geldt een vast handelstarief van 0,15% per transactie. Finst werkt voor klanten dus niet met het traditionele maker/taker-feemodel dat je bij crypto exchanges met een orderboek ziet.

Koop je bijvoorbeeld voor €1.000 aan crypto, dan betaal je bij een handelstarief van 0,15% €1,50 aan handelskosten. Het tarief is niet afhankelijk van een maker- of takerclassificatie.

Wil je weten welke kosten Finst precies rekent en hoe die zich verhouden tot andere aanbieders? Bekijk dan het actuele kostenoverzicht van Finst, waar je de tarieven en verschillende kosten eenvoudig kunt vergelijken.

Welke voor- en nadelen hebben maker- en taker fees?

Maker- en taker fees geven je vooral een keuze tussen prijscontrole en snelheid. Welke optie het beste past, hangt af van wat jij op dat moment belangrijk vindt.

Voordelen van makerorders:

• Je betaalt op veel orderboekbeurzen een lager tarief.
• Je voegt liquiditeit toe aan het orderboek.
• Met een limietorder houd je controle over de prijs die je minimaal wilt ontvangen of maximaal wilt betalen.

Nadelen van makerorders:

• Je order kan open blijven staan of maar deels worden uitgevoerd.
• De markt kan weglopen voordat jouw prijs wordt bereikt.
• Een lagere maker fee weegt niet altijd op tegen een gemiste kans of een veranderde prijs.

Voordelen van takerorders:

• Je order wordt doorgaans meteen uitgevoerd.
• Dat kan handig zijn als snelheid belangrijker is dan wachten op een specifieke prijs.

Nadelen van takerorders:

• Je betaalt op veel beurzen een hoger tarief.
• Bij beperkte liquiditeit kan je order over meerdere prijsniveaus lopen, waardoor slippage ontstaat.

Voor de cryptomarkt helpt dit model om vraag en aanbod in het orderboek te stimuleren. Maar voor jou draait het uiteindelijk om de totale kosten en de uitvoering die past bij je plan.

Conclusie

Maker- en taker fees zijn handelskosten die vooral voorkomen op crypto exchanges met een orderboek. Een maker plaatst een order die liquiditeit toevoegt, terwijl een taker direct handelt met een bestaande order. Makers betalen daardoor vaak minder, maar moeten mogelijk wachten. Takers krijgen meestal sneller uitvoering, maar betalen vaak een hoger tarief en kunnen slippage tegenkomen.

De belangrijkste les is simpel: kijk niet alleen naar het feepercentage. Let ook op je gewenste prijs, de spread, mogelijke slippage en de kans dat een limietorder niet wordt uitgevoerd. Bij Finst geldt een vast handelstarief van 0,15% in plaats van een afzonderlijk maker/taker-model.