Wat is timing the market en hoe werkt deze beleggingsstrategie?

Wat is timing the market?

Timing the market is een beleggingsstrategie waarbij je probeert te voorspellen wanneer de markt gaat stijgen of dalen, om zo op het perfecte moment te kopen en verkopen en daarmee te "timen". Het doel is simpel: winst maximaliseren en verliezen beperken door laag in te stappen en hoog uit te stappen. In theorie klinkt dat logisch, maar in de praktijk blijkt het extreem moeilijk om dit optimaal uit te voeren, zelfs voor ervaren beleggers.

Korte samenvatting

• Timing the market is een strategie waarbij beleggers proberen in te stappen bij lage koersen en uit te stappen bij hoge koersen.
• In theorie klinkt dit logisch, maar in de praktijk is het extreem moeilijk om consequent de juiste momenten te kiezen.
• Volatiliteit, emoties en het missen van enkele sterke beursdagen kunnen het rendement sterk negatief beïnvloeden.
• Actief timen brengt bovendien hogere transactiekosten en mentale stress met zich mee.
• Voor de meeste beleggers blijkt een langetermijnstrategie effectiever dan proberen de markt te voorspellen.

Op welke markten en door wie wordt timing the market gebruikt?

Timing the market komt voor op vrijwel alle financiële markten, zoals aandelen, ETF's, crypto, forex en grondstoffen. Vooral op volatiele markten, zoals de cryptomarkt, lijkt market timing aantrekkelijk, omdat prijzen daar snel en sterk bewegen. Maar eigenlijk maakt die volatiliteit het juist lastig om pieken en dalen vooraf te herkennen.

Deze strategie wordt vooral gebruikt door actieve beleggers zoals day traders, professionele handelaren en fondsbeheerders die de markt continu volgen en gebruikmaken van technische analyse, marktdata en nieuws. Voor particuliere en beginnende beleggers is dit vaak niet realistisch, simpelweg omdat het veel tijd, ervaring en discipline vereist.

Waarom timing the market zo lastig is in de praktijk

Het grootste probleem met timing the market is dat je niet één, maar meerdere beslissingen goed moet maken. Je moet niet alleen weten wanneer je instapt, maar ook wanneer je weer uitstapt. Veel beleggers stappen uit bij dalende koersen, maar blijven daarna te lang aan de zijlijn staan uit angst omdat zij bang zijn opnieuw verkeerd te zitten. Of juist andersom, ze kopen op een goed moment, maar weten niet wanneer het perfecte verkoopmoment is.

Het risico is dan dat je precies de beste marktdagen mist. Historisch onderzoek van onder andere J.P. Morgan laat zien dat een klein aantal zeer sterke beursdagen verantwoordelijk zijn voor een groot deel van het totale rendement. Beleggers die tijdens die dagen niet in de markt zitten, zien hun lange termijn rendement sterk terugvallen.

Daarnaast zijn er ook nog transactiekosten waar je rekening mee moet houden. Als je actief wilt handelen, betekent dat ook dat je vaker moet kopen en verkopen, maar elke transactie kost geld. Dit alles zorgt ervoor dat de potentiële voordelen van timing the market in de praktijk vaak verdampen.

Welke rol spelen emoties bij timing the market?

Emoties maken het timen van de markt extra moeilijk. Fear & Greed en FOMO zorgen ervoor dat beleggers vaak precies het tegenovergestelde doen van wat rationeel gezien verstandig is. Veel mensen kopen vaak wanneer iedereen enthousiast is en prijzen al hoog staan, en verkopen wanneer de paniek toeslaat. Niet voor niets zei de bekende belegger Peter Lynch: "Far more money has been lost by investors trying to anticipate corrections, than lost in the corrections themselves." Met andere woorden: proberen slimmer te zijn dan de markt kost beleggers vaak meer geld dan de marktcorrecties zelf.

Toch blijven veel beleggers geloven dat timing the market mogelijk is. Dit komt deels door denkfouten zoals hindsight bias: achteraf lijken marktbewegingen vaak logisch en voorspelbaar, waardoor beleggers hun eigen vermogen om de markt te timen overschatten. Daarnaast krijgen succesverhalen van beleggers die 'perfect' in- en uitstapten veel aandacht, vooral op social media, terwijl mislukkingen zelden worden gedeeld. Ook kan een paar keer geluk op korte termijn worden verward met vaardigheid, waardoor het vertrouwen groeit dat men de markt kan verslaan.

Wat betekent 'time in the market, not timing the market'?

Een bekende uitspraak onder beleggers luidt: "time in the market, not timing the market" vat samen waarom veel beleggers soms beter af zijn met een lange termijnstrategie. Het idee is dat investeren met een lange termijn focus belangrijker is dan het perfect timen van instap- en uitstapmomenten. Door in de markt te blijven kun je profiteren van samengestelde groei en voorkom je dat je cruciale momenten mist.

Wat is een beter alternatief voor timing the market?

Een alternatief voor timing the market is time in the market, een strategie waarbij beleggers langere tijd belegd blijven en hun beslissingen minder laten afhangen van korte termijn koersschommelingen. Een methode die hier vaak mee wordt gecombineerd is dollar cost averaging: het automatisch investeren van vaste bedragen, los van marktmomenten. Dit doe je gemakkelijk bij Finst met Auto-Invest.

In de praktijk betekent niet timen dat beleggers werken met een vooraf vastgestelde strategie en zich daaraan houden, ongeacht marktnieuws of emoties. Denk aan periodiek investeren van vaste bedragen, periodiek herbalanceren en het vermijden van impulsieve beslissingen op basis van korte termijn koersbewegingen. Door deze structuur wordt beleggen voorspelbaarder en verklein je de kans dat emoties het rendement ondermijnen.

Is timing the market ooit een goed idee?

Timing the market is niet per definitie onmogelijk, maar wel extreem moeilijk. Een kleine groep ervaren beleggers kan er soms succesvol mee zijn, vooral op korte termijn. Voor de gemiddelde belegger wegen de risico's, kosten en stress echter zwaarder dan de potentiële voordelen. Daarom blijkt in de praktijk dat het eindresultaat vaker wordt bepaald door hoe lang en hoe consistent iemand belegd is, dan door het perfect raken van in- en uitstapmomenten.

Of timing the market past bij een belegger hangt sterk af van het doel en hoelang iemand wil beleggen. Voor beleggers die vermogen willen opbouwen op de lange termijn, zoals voor pensioen of financiële onafhankelijkheid, is market timing meestal niet geschikt. De focus ligt dan op groei over tientallen jaren, waarbij tijdelijke schommelingen minder relevant zijn. Korte termijn handelaren met een hoger risicoprofiel en veel tijd, kennis en discipline kunnen anders naar de markt kijken, maar dit is voor de meeste particuliere beleggers niet realistisch.

Conclusie

Timing the market spreekt veel beleggers aan omdat het idee van kopen op het dieptepunt en verkopen op de piek logisch en aantrekkelijk klinkt. In de praktijk blijkt deze aanpak echter extreem moeilijk vol te houden, zelfs voor ervaren professionals, doordat het meerdere juiste beslissingen op rij vereist en sterk wordt beïnvloed door emoties, marktnieuws en onverwachte gebeurtenissen. Daarbij vergroten transactiekosten en het risico om cruciale beursdagen te missen de kans dat het uiteindelijke rendement tegenvalt. Voor de meeste beleggers leidt dit niet tot betere resultaten, maar juist tot meer stress en inconsistente beslissingen. Daarom laat de praktijk zien dat een langetermijnstrategie, waarbij beleggers gestructureerd en gedisciplineerd in de markt blijven, voor de meeste mensen een betrouwbaarder en effectiever pad is om vermogen op te bouwen.